การมีส่วนร่วมในการจัดการขยะตามหลักอปริหานิยธรรม 7 ของชุมชนบ้านโนนกล้วยหอม ตำบลบ้านแฮดอำเภอบ้านแฮด จังหวัดขอนแก่น = Participation in Waste Management According to the Principles of Aparihaniyadhamma 7 of Ban Non Kluay Hom, Ban Haed Sub-District, Ban Haed District, Khon Kaen Province

Copies in the library

About this title

Title

การมีส่วนร่วมในการจัดการขยะตามหลักอปริหานิยธรรม 7 ของชุมชนบ้านโนนกล้วยหอม ตำบลบ้านแฮดอำเภอบ้านแฮด จังหวัดขอนแก่น = Participation in Waste Management According to the Principles of Aparihaniyadhamma 7 of Ban Non Kluay Hom, Ban Haed Sub-District, Ban Haed District, Khon Kaen Province

Author

เพ็ญพัชรินทร์ เพ็งพอรู้

Published

นครปฐม : มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย, 2565

Language

Thai

Notes

วิทยานิพนธ์นี้ มีวัตถุประสงค์ดังนี้ 1) เพื่อศึกษาสภาพแวดล้อมของชุมชนบ้านโนนกล้วยหอม ตำบลบ้านแฮด อำเภอบ้านแฮด จังหวัดขอนแก่น 2) เพื่อศึกษาแนวทางการมีส่วนร่วมในการจัดการขยะตามหลักอปริหานิยธรรม 7 ของชุมชนบ้านโนนกล้วยหอม ตำบลบ้านแฮด อำเภอบ้านแฮด จังหวัดขอนแก่น 3) เพื่อศึกษาข้อเสนอแนะการมีส่วนร่วมในการจัดการขยะของชุมชนบ้านโนนกล้วยหอม ตำบลบ้านแฮด อำเภอบ้านแฮด จังหวัดขอนแก่น การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วยแบบสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้าง โดยใช้วิธีการสัมภาษณ์แบบสัมภาษณ์แบบ focus group กับผู้ตอบแบบสัมภาษณ์ จำนวน 25 คน เพื่อให้ได้ข้อมูลเชิงลึก ผลการวิจัยพบว่า: 1. ชุมชนบ้านโนนกล้วยหอม เริ่มก่อตั้งชุมชนเมื่อ พ.ศ.2493 มีการเลือกผู้ใหญ่บ้านครั้งแรกเมื่อ พ.ศ.2510 เริ่มมีส่วนร่วมในการคัดแยกขยะครั้งแรกเมื่อ ปี พ.ศ.2556 โดยความตั้งใจของผู้ใหญ่บ้านในสมัยนั้น และการสนับสนุนจากเทศบาลตำบลบ้านแฮด ปัจจุบันชุมชนมีการคัดแยกขยะทุกครัวเรือน ขยะทุกชิ้นในทุกบ้านจะได้รับการคัดแยก แบ่งเป็นขยะอินทรีย์กับขยะรีไซเคิ้ล หลายครัวเรือนนำขยะอินทรีย์ฝังกลบในบริเวณบ้านตนเอง บ้านโนนกล้วยหอมเป็นชุมชนปลอดขยะ มีความเข้มแข็งด้านการจัดการขยะในชุมชน มีความพร้อมเป็นแหล่งเรียนรู้ด้านการบริหารจัดการขยะในชุมชนอย่างครบวงจร ได้รับใบประกาศการดำเนินกิจกรรมโครงการชุมชนปลอดขยะ Zero Waste 2561 จังหวัดขอนแก่น และได้รับรางวัลรางชนะเลิศอันดับที่ 2 โครงการชุมชนปลอดขยะ Zero Waste ระดับประเทศ ชุมชนขนาด M ในปี พ.ศ.2562 2. กลุ่มผู้นำชุมชนและพระสงฆ์ มีระดับการมีส่วนร่วมในการจัดการขยะ สอดคล้องกับระดับการมีส่วนร่วมที่คณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ (ก.พ.ร.) กำหนดไว้ทั้ง 5 ระดับ ได้แก่ การให้ข้อมูลข่าวสาร การปรึกษาหารือ การเข้ามามีบทบาท ความร่วมมือ และการเสริมอำนาจประชาชน กลุ่มปราชญ์ชาวบ้าน มีระดับการมีส่วนร่วม สอดคล้องกับระดับการมีส่วนร่วมที่ ก.พ.ร.กำหนด 4 ระดับ ได้แก่ การให้ข้อมูลข่าวสาร การปรึกษาหารือ การเข้ามามีบทบาท และความร่วมมือ กลุ่มประชาชนทั่วไป มีระดับการมีส่วนร่วม สอดคล้องกับระดับการมีส่วนร่วมที่ ก.พ.ร. กำหนดไว้ 3 ระดับ ได้แก่ การให้ข้อมูลข่าวสาร การปรึกษาหารือ และการเข้ามามีบทบาท ชุมชนบ้านโนนกล้วยหอมมีการประชุมสม่ำเสมอ สอดคล้องกับหลักอปริหานิยธรรม 7 ข้อที่ 1 หมั่นประชุมกันเนืองนิตย์, ในการประชุมทุกครั้งผู้เข้าร่วมประชุมมีส่วนร่วมในการแสดงความคิดเห็น เสนอแนวทางแก้ไขปัญหา มาประชุมพร้อมกัน เลิกประชุมพร้อมกัน สอดคล้องกับหลักอปริหานิยธรรม ข้อที่ 2 พร้อมเพรียงกันประชุม/เลิกประชุม, การจัดการขยะในชุมชนเป็นไปตามที่เทศบาลตำบลบ้านแฮดและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องให้แนวทางไว้ กลุ่มผู้นำชุมชนทดลองปฏิบัติแล้ว จึงได้ถือปฏิบัติต่อกันมา สอดคล้องกับหลักอปริหานิยธรรม ข้อที่ 3 ไม่บัญญัติสิ่งที่มิได้บัญญัติไว้ และข้อที่ 4 ท่านเหล่าใดเป็นใหญ่ในชุมชน ให้เคารพนับถือท่านเห็นถ้อยคำของท่านเป็นสิ่งที่ควรรับฟัง, การประชุมทุกครั้ง ผู้เข้าร่วมเด็ก และสตรี มีโอกาสร่วมแสดงความคิดเห็น เด็กและสตรีมีส่วนร่วมในการจัดการขยะอย่างเท่าเทียม สอดคล้องกับหลักอปริหานิยธรรม ข้อที่ 5 บรรดากุลสตรี กุมารี ให้อยู่โดยมิถูกข่มเหง, การจัดการขยะภายในวัดอันเป็นสถานที่ที่คนในชุมชนบ้านโนนกล้วยหอมสักการะบูชา เป็นไปในทิศทางเดียวกับชุมชน สอดคล้องกับหลักอปริหานิยธรรม ข้อที่ 6 เคารพสักการบูชาเจดีย์ สถานที่ปลูกสร้างไว้ และพระสงฆ์มีส่วนร่วมในการจัดการขยะภายในวัดที่เป็นไปในทิศทางเดียวกับชุมชน กรณีนิมนต์พระสงฆ์เข้าร่วมประชุม ก็จัดรถรับ-ส่ง อำนวยความสะดวกแก่สงฆ์ ทั้งการร่วมประชุมและการจัดการขยะภายในวัด สอดคล้องกับหลักอปริหานิยธรรม ข้อที่ 7 ให้ความอารักขาคุ้มครองป้องกัน อันชอบธรรมแก่พระสงฆ์ 3. ชุมชนบ้านโนนกล้วยหอมสามารถต่อยอดการจัดการขยะต้นทาง จากแนวทางเดิมที่เทศบาลมอบถังไว้ให้เพื่อแยกขยะเปียก แล้วนำขยะเปียกนั้นไปฝังใต้ดินหรือรอเทศบาลมารับ เปลี่ยนเป็นจัดการขยะเปียกในบ้านด้วยการทำ ถังขยะเปียกลดโลกร้อน คือขุดหลุม วางถังในหลุม โดยถังมีฝาปิด แล้วนำขยะเปียกเทลงในถังนั้น สะดวกกว่าการขุดดินกลบ

Subjects

• การจัดการขยะ
• อปริหานิยธรรม 7