รูปแบบการจัดสวัสดิการสงเคราะห์ตามหลักพุทธปรัชญาเถรวาทของประชาชนในจังหวัดร้อยเอ็ด = The Model of Welfare Assistance Provision According to Theravada Buddhist philosophy of the People in Roi Et Province

Copies in the library

About this title

Title

รูปแบบการจัดสวัสดิการสงเคราะห์ตามหลักพุทธปรัชญาเถรวาทของประชาชนในจังหวัดร้อยเอ็ด = The Model of Welfare Assistance Provision According to Theravada Buddhist philosophy of the People in Roi Et Province

Author

พระครูปริยัติสุทธิคุณ สุทฺธจิตฺโต (จักษุแจ้ง)

Published

นครปฐม : มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย, 2567

Language

Thai

Notes

ดุษฎีนิพนธ์นี้มีวัตถุประสงค์หลักเพื่อศึกษาแนวคิดทฤษฎีและหลักพุทธปรัชญาเถรวาทที่เกี่ยวข้องกับการจัดสวัสดิการสงเคราะห์ รวมถึงการศึกษารูปแบบการจัดสวัสดิการของประชาชนในจังหวัดร้อยเอ็ด อีกทั้งยังมุ่งเสนอองค์ความรู้ที่สามารถนำมาใช้เป็นแนวทางในการพัฒนาการจัดสวัสดิการสงเคราะห์ตามหลักการของพุทธปรัชญาเถรวาท การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยอาศัยข้อมูลจากพระไตรปิฎก เอกสารวิชาการทางพระพุทธศาสนา และงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง อีกทั้งยังใช้การสัมภาษณ์เชิงลึกจากพระสงฆ์และผู้ทรงคุณวุฒิจำนวน 10 รูป/คน การนำเสนอผลการวิจัยใช้วิธีการพรรณนาเชิงวิเคราะห์เพื่อสะท้อนภาพรวมของการจัดสวัสดิการสงเคราะห์ในบริบทของจังหวัดร้อยเอ็ด ผลการวิจัยพบว่า : การจัดสวัสดิการสงเคราะห์ตามแนวคิดพุทธปรัชญาเถรวาทนั้นสอดคล้องกับการดำเนินกิจกรรมเพื่อช่วยเหลือผู้อื่น ทั้งในด้านสาธารณประโยชน์ การอนุรักษ์สถานที่สาธารณะ และการสนับสนุนประชาชนทั่วไปในชุมชน การจัดสวัสดิการดังกล่าวเน้นการเกื้อกูลทั้งในระดับส่วนบุคคลและระดับสังคมโดยรวม หลักพุทธปรัชญาเถรวาทที่มีบทบาทสำคัญในด้านนี้ ได้แก่ หลักธรรมที่ส่งเสริมการสงเคราะห์ระหว่างกัน ซึ่งครอบคลุมการเกื้อกูลที่ก่อให้เกิดประโยชน์ทั้งในปัจจุบันและในอนาคต รวมถึงการสร้างความสัมพันธ์ที่ดีระหว่างมนุษย์ โดยเฉพาะในแง่ของการเข้าถึงประโยชน์สูงสุดคือนิพพาน นอกจากนี้ การปฏิบัติที่เน้นการร่วมอยู่ในสังคมอย่างสามัคคียังเป็นปัจจัยสำคัญที่สนับสนุนการสร้างความสุขในสังคมและการแก้ปัญหาต่าง ๆ ด้วยความเอื้ออาทร รูปแบบการจัดสวัสดิการสงเคราะห์ในจังหวัดร้อยเอ็ดมีสามรูปแบบหลัก ได้แก่ การประพฤติที่เป็นประโยชน์ทั้งต่อตนเองและผู้อื่น ซึ่งรวมถึงการให้ การใช้ถ้อยคำสุภาพ และการวางตัวให้เสมอต้นเสมอปลาย การเน้นประโยชน์สูงสุดคือการบรรลุนิพพานผ่านการปฏิบัติธรรมในชีวิตประจำวัน และการแบ่งปันสิ่งของในรูปแบบสาธารณโภคี โดยผู้ที่ปฏิบัติจะต้องมีความเอื้อเฟื้อและมีการประพฤติดีทั้งในทางกาย วาจา และใจ เพื่อส่งเสริมความสามัคคีและความสุขในชุมชน อย่างไรก็ตาม ผู้วิจัยได้กำหนด CARE Model ซึ่งเป็นโมเดลที่พัฒนาขึ้นจากหลักพุทธปรัชญาเถรวาท เพื่อสะท้อนการจัดสวัสดิการสงเคราะห์ในบริบทของการดำรงชีวิตในสังคมปัจจุบัน โมเดลนี้ประกอบด้วย C - Compassionate Giving (การให้ด้วยเมตตา) ซึ่งเน้นการช่วยเหลือเกื้อกูลด้วยความเอื้อเฟื้อ A - Attentive Communication (การสื่อสารที่เอาใจใส่) ที่เน้นการใช้ถ้อยคำสุภาพและสร้างสรรค์ R - Responsibility and Selflessness (ความรับผิดชอบและไม่เห็นแก่ตัว) ซึ่งสนับสนุนการประพฤติตนอย่างรับผิดชอบต่อสังคม E - Equanimity and Fairness (ความเท่าเทียมและยุติธรรม) ที่มุ่งส่งเสริมความเสมอภาคและยุติธรรมในทุกมิติของการปฏิบัติต่อผู้อื่น CARE Model นี้จึงเป็นกรอบการดำเนินการที่มีความครอบคลุมทั้งด้านจิตใจและวัตถุ โดยเน้นการสร้างความสมดุลและความสุขในชุมชนตามหลักพุทธปรัชญาเถรวาท อันจะนำไปสู่สังคมที่มีความสามัคคีและการพัฒนาที่ยั่งยืน This dissertation aims to study the concepts, theories, and principles of Theravada Buddhist philosophy related to the provision of assistance welfare, including the study of the model of the provision of assistance welfare of the people in Roi Et Province. It also aims to offer new knowledge that can be used as a guideline for the development of the provision of assistance welfare according to the principles of Theravada Buddhist philosophy. This research is a qualitative research using data from the Tripitaka, academic documents on Buddhism, and related research. In addition, in-depth interviews were conducted with 10 monks and experts. The presentation of the research results used a descriptive analytical method to reflect the overall picture of the provision of assistance welfare in the context of Roi Et Province. The research results found that: the provision of assistance welfare according to the concept of Theravada Buddhist philosophy is consistent with activities to help others, both in terms of public utility, conservation of public places, and support for the general public in the community. Such the provision of assistance welfare emphasizes both individual and social support. The Theravada Buddhist philosophy plays an important role in this regard, including the principle of Dhamma that promotes mutual support, which covers support that creates benefits both in the present and in the future, as well as creating good relationships between p