การศึกษาวิเคราะห์การทำบุญข้าวสากตามหลักคุณธรรมในทางพุทธจริยศาสตร์ของชาวตำบลหนองใหญ่ อำเภอศรีสมเด็จ จังหวัดร้อยเอ็ด = An Analytical Study of Boon Khao Sak Rituals Accordance with Moral Principles in Buddhist Ethics of the People at Nong Yai Sub-District Sri Somdet District Roi Et Province

ตัวเล่มในห้องสมุด

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง

การศึกษาวิเคราะห์การทำบุญข้าวสากตามหลักคุณธรรมในทางพุทธจริยศาสตร์ของชาวตำบลหนองใหญ่ อำเภอศรีสมเด็จ จังหวัดร้อยเอ็ด = An Analytical Study of Boon Khao Sak Rituals Accordance with Moral Principles in Buddhist Ethics of the People at Nong Yai Sub-District Sri Somdet District Roi Et Province

ผู้แต่ง

พระสุทธิพงษ์ อภิปุญฺโญ (จันละบุตร)

พิมพ์ที่

นครปฐม : มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย, 2565

ภาษา

ไทย

หมายเหตุ

วิทยานิพนธ์เรื่องนี้ มีวัตถุประสงค์ดังนี้ 1) เพื่อศึกษาบุญวิธีในพระพุทธศาสนาและหลักพุทธจริยศาสตร์ 2) เพื่อศึกษาการทำบุญ (บุญวิธี) ข้าวสากของชาวตำบลหนองใหญ่ อำเภอศรีสมเด็จ จังหวัดร้อยเอ็ด และ3) เพื่อวิเคราะห์การทำบุญข้าวสากตามหลักคุณธรรมในทางพุทธจริยศาสตร์ของชาวตำบลหนองใหญ่ อำเภอศรีสมเด็จ จังหวัดร้อยเอ็ด เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพภาคสนามโดยศึกษาจากพระไตรปิฎก อรรถกถา หนังสือ เอกสาร งานวิจัยที่เกี่ยวข้องแล้ว ผลการศึกษาพบว่า บุญวิธีในพระพุทธศาสนาคือวิที่การทำบุญตากหลักพระพุทธศาสนา สรุปเป็น 3 วิธีการใหญ่ ๆ คือ การให้ทาน การรักษาศีล และการเจริญภาวนา เรียกรวมว่าบุญกิริยาวัตถุ 3 ส่วนพุทธจริยศาสตร์คือ ทฤษฎี แนวคิดเกี่ยวกับการประพฤติปฏิบัติที่ดีของมนุษย์มี 3 ระดับ คือ พุทธจริยศาสตร์ ระดับต้น ระดับกลาง และระดับสูง การทำบุญ (บุญวิธี) ข้าวสากของชาวตำบลหนองใหญ่ อำเภอศรีสมเด็จ จังหวัดร้อยเอ็ด ผลการศึกษา พบว่าวิธีการการทำบุญข้าวสากของชาวตำบลหนองใหญ่ทั้ง10 หมู่บ้าน จะมีลำดับพิธีการเหมือนกันจะแตกต่างกันบ้างในรายละเอียดเล็กๆน้อยๆ ลำดับพิธีการ การไหว้พระ สมาทานศีล ฟังธรรมเทศนา 1 กัณฑ์ ถวายภัตตาหารเข้าและเครื่องไทยธรรมต่าง ๆ ตอน 11.00น. นำอาหารเพลมาถวายพระสงฆ์อีกครั้ง พร้อมทั้งเตรียมห่อข้าวใหญ่ที่ทำเป็นข้าวฉลากภัตรและห่อข้าวน้อยที่จะนำไปห้อยไว้ตามกิ่งไม้หรือที่ต่างๆ ภายในวัด และนำห่อข้าวเล็กไปห้อยไว้ภายในวัดและเหลือส่วนหนึ่งประมาณ 4-5 ห่อ เพื่อเอาไปไว้ที่ตาแฮกที่ทุ่งนาของตน วิเคราะห์การทำบุญข้าวสากตามหลักคุณธรรมในทางพุทธจริยศาสตร์ ของชาวตำบลหนองใหญ่ อำเภอศรีสมเด็จ จังหวัดร้อยเอ็ด ผลการวิจัยพบ3 ชาวตำบลหนองใหญ่มีความเชื่อต่อการทำบุญข้าวสากเช่นกันกับชาวพุทธในภาคอีสานทั่วไปที่เชื่อว่า ประเพณีบุญข้าวสากคือการทำบุญอุทิศให้กับวิญญาณบรรพบุรุษ และวิญญาณไร้ญาติ เป็นความเชื่อที่ผสมผสานกันระหว่างความเชื่อเรื่องผีบรรพบุรุษซึ่งมีมาตั้งแต่มนุษย์ยุคดึกดำบรรพ์และความเชื่อของพระพุทธศาสนา ผลดีที่เกิดขึ้นในประเพณีบุญข้าวสากคือทำให้ญาติพี่น้องได้พบปะแลกเปลี่ยนข้าวปลาอาหารชนิดต่างๆ รวมทั้งผักผลไม้เพื่อมาใส่ในห่อข้าวสากเพื่อไปทำบุญอุทิศให้บรรพบุรุษที่เสียชีวิตไปแล้ว ส่วนประโยชน์ ที่เกิดจากการทำบุญข้าวสากนั้นนอกจากได้อุทิศบุญกุศลให้กับบรรพบุรุษแล้ว ผู้กระทำยังได้รับประโยชน์สุข 3 อย่าง คือ ประโยชน์ในปัจจุบัน ประโยชน์หลังความตาย และ ประโยชน์สูงสุดตามหลักพุทธจริยศาสตร์ คือ พระนิพพาน และคุณธรรมที่เกิดขึ้น ในประเพณีบุญข้าวสาก คือ ความกตัญญูกตเวที และความสามัคคี This thesis has the following objectives 1) to study merit-making methods in Buddhism and Buddhist ethics; 2) to study merit-making (merit method) for the people of Nong Yai Sub-district. Si Somdet District Roi Et Province and 3) to analyze the merit making of unearthed rice according to the moral principles in Buddhist ethics of the people of Nong Yai Sub-District, Si Somdet District. Roi Et Province is a qualitative research by studying the Tripitaka, commentaries, books, documents. related research, etc. Merit method in Buddhism and Buddhist ethics The results of the study found that merit method in Buddhism it is the method of making merit in the Buddhist principles, which can be summarized into 3 main methods: giving alms, keeping the precepts, and meditating, collectively called merit-kiriya-watut 3 parts. Buddhist ethics is the theory and the concept of good. human behavior. There are 3 levels, namely Buddhist ethics at the beginning, middle and high level. Making merit (merit means) rice of the people of Nong Yai Sub-District SiSomdet District Roi Et Province. The results of the study found that the method of Making merit for the rice-sake merits of the residents of Nong Yai SubDistrict in 10 villages There will be a sequence of ceremonies that are the same, with some differences in small details. The order of ceremonies, worshiping the monks, taking the precepts, listening to a Dharma sermon, offering breakfast food and various Thai Dharma products at 11:00 a.m., will offer the monks a pellet again. A long with preparing large rice packets that are made into food labels and small packets of rice that will be hung on branches or in various places within the temple and put them in their own fields, Analyzing the merit-making based on the moral principles in the Buddhist ethics of the people of Nong Yai Subdistric