บูรณาการคติความเชื่อที่ปรากฏในประเพณีบุญผะเหวดตามหลักพุทธปรัชญาเถรวาทเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวจังหวัดร้อยเอ็ด Integration Of Beliefs That Appeared In The Boon Phawet Tradition According To Theravada Buddhist Philosophy Principle To Promote Tourism In Roi Et Province

ตัวเล่มในห้องสมุด

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง

บูรณาการคติความเชื่อที่ปรากฏในประเพณีบุญผะเหวดตามหลักพุทธปรัชญาเถรวาทเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวจังหวัดร้อยเอ็ด Integration Of Beliefs That Appeared In The Boon Phawet Tradition According To Theravada Buddhist Philosophy Principle To Promote Tourism In Roi Et Province

ผู้แต่ง

พระครูสุตพัฒนาภรณ์ อมโร (ทองหุ้น)

พิมพ์ที่

นครปฐม : มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย, 2566

ภาษา

ไทย

หมายเหตุ

ดุษฎีนิพนธ์นี้ มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาแนวคิดเกี่ยวกับคติความเชื่อในประเพณีบุญผะเหวด 2) เพื่อศึกษาหลักพุทธปรัชญาเถรวาทที่ปรากฏในประเพณีบุญผะเหวด 3) เพื่อบูรณาการคติความเชื่อที่ปรากฏในประเพณีบุญผะเหวดตามหลักพุทธปรัชญาเถรวาทเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวจังหวัดร้อยเอ็ด และ 4) เพื่อเสนอองค์ความรู้เกี่ยวกับบูรณาการคติความเชื่อที่ปรากฏในประเพณีบุญผะเหวดตามหลักพุทธปรัชญาเถรวาทเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวจังหวัดร้อยเอ็ด โดยการศึกษาและวิเคราะห์ข้อมูลจากพระไตรปิฎก ตำราและเอกสารที่เกี่ยวข้องเป็นหลักและการสัมภาษณ์เชิงลึก กลุ่มพระสังฆาธิการ จำนวน 2 รูป กลุ่มผู้เชี่ยวชาญด้านพุทธศาสนา จำนวน 3 รูป/คน และนักวิชาการศาสนา จำนวน 3 คน รวมทั้งสิ้น จำนวน 8 รูป/คน วิเคราะห์ข้อมูลเชิงเนื้อหา นำเสนอข้อมูลเชิงพรรณนา ผลจากการวิจัยพบว่า: 1. แนวคิดเกี่ยวกับคติความเชื่อในประเพณีบุญผะเหวด จังหวัดร้อยเอ็ด เป็นจังหวัดหนึ่งในภาคอีสานที่มีลักษณะทางกายภาพเป็นที่ราบสูง ตั้งอยู่ใจกลางของภาคอีสาน (20 จังหวัด) แบ่งการปกครองเป็น 20 อำเภอ 192 ตำบล ประเพณีบุญผะเหวด จัดขึ้นในวันเสาร์-อาทิตย์แรกของเดือนมีนาคมทุกปี ประเพณีบุญผะเหวดร้อยเอ็ด เป็นงานบุญเก่าแก่คู่กับจังหวัดร้อยเอ็ดมานานกว่า 100 ปี เป็นประเพณีสำคัญทางพระพุทธศาสนา มีกิจกรรมที่สำคัญ คือ การแสดงพระธรรมเทศนา เรื่อง “ผะเหวดสันดรชาดก” ในภาคอีสาน เรียกว่า “เทศน์ผะเหวด” เกี่ยวเนื่องกับหลักทางพุทธศาสนา ความเชื่อและการดำรงชีวิตทางเกษตรกรรมซึ่งชาวอีสาน ยึดถือปฏิบัติกัน มาแต่โบราณ ทั้งสิบสองเดือน บุญผะเหวด จัดอยู่ในฮีตที่ 4 หรือ บุญเดือนสี่ คำว่า "ผะเหวด" เป็นภาษาอีสาน 2. หลักพุทธปรัชญาเถรวาทที่ปรากฏในประเพณีบุญผะเหวดมองในแง่สุนทรียศาสตร์เป็นวิชาแขนงหนึ่งของปรัชญา ซึ่งมีปัญหาให้ถกเถียงกันในแง่ของความรู้หรือความจริงที่เกี่ยวกับความงามหรือคุณค่าทางสุนทรียะ การศึกษานี้เป็นการศึกษาเกี่ยวกับงานพุทธศิลป์ในเชิงปรัชญา โดยการศึกษาในขอบเขตของพุทธสุนทรียศาสตร์ในจังหวัดร้อยเอ็ดมีประเด็นสำคัญที่มุ่งศึกษาเกี่ยวสุนทรียศาสตร์ โดยเฉพาะพุทธสุนทรียศาสตร์ที่ปรากฏประเพณีบุญผะเหวดจังหวัดร้อยเอ็ดว่าเป็นอย่างไร เมื่อพูดถึงสุนทรียศาสตร์หรือความงามพุทธปรัชญาได้กล่าวถึงความงามไว้ 2 มิติ คือ ความงามในมิติทางธรรมและความงามมิติทางโลก ความงามในมิติทางธรรม หมายถึง ความงามที่เป็นลักษณะของธรรมะหรือความจริง 3. บูรณาการคติความเชื่อที่ปรากฏในประเพณีบุญผะเหวดตามหลักพุทธปรัชญาเถรวาทเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวจังหวัดร้อยเอ็ด ด้วยหลักพุทธปรัชญาเถรวาททั้ง 4 ทฤษฎี คือ ทฤษฎีแรงจูงใจ ทฤษฎีความสุข หลักพุทธปรัชญา คือ ทาน บุญกิริยาวัตถุ 10 จะเห็นได้ว่าหลักพุทธปรัชญาเถรวาทที่ผู้วิจัยนำมาบูรณาการหรือเสริมทฤษฎีแรงจูงใจ ทฤษฎีความสุข ให้สมบูรณ์ขึ้น ได้แก่ หลักพุทธปรัชญา คือทาน บุญกิริยาวัตถุ 10 นั้นสามารถทำให้ทฤษฎีแรงจูงใจ ทฤษฎีความสุขสมบูรณ์ขึ้นหรือเกิดความสมดุลยิ่งขึ้นในประเพณีบุญผะเหวดจังหวัดร้อยเอ็ดซึ่งชุมชนมีคติ ความเชื่อว่า บุคคลใดก็ตามที่ให้ทานแก่บุคคลอื่นโดยไม่หวังผลประโยชน์ตอบแทนจะเป็นบุคคลที่ได้บุญมาก 4. ได้องค์ความใหม่ที่ได้เรียกว่า “BBBT MODEL” B = Beliefs คือ การยอมรับต่าง ๆ ว่าเป็นจริง มีอยู่จริง และมีอำนาจที่จะบันดาลให้เกิดผลดีหรือผลร้ายต่อการดำรงชีวิตของมนุษย์, B = Boon Phawet คือ ประเพณีการทำบุญตามฮีต 12 ซึ่งทำกันในเดือนสี่ หรือทำบุญผะเหวด ฟังเทศน์มหาชาติ, B = Buddhist Philosophy คือ หลักพุทธปรัชญาเถรวาท ได้แก่ ทาน 3 อามิสทาน คือการให้วัตถุ สิ่งของ หรือเงินเป็นทาน, ธรรมทาน คือการสอนให้ธรรมะเป็นความรู้เป็นทาน และ อภัยทาน คือการให้อภัยในสิ่งที่คนอื่นทำไม่ดีกับเรา ไม่จองเวร หรือพยาบาทกัน และบุญกิริยาวัตถุ 10 คือ การกระทำความดี ๑๐ ประการ เพื่อกำจัดกิเลส คือ บริจาคทาน รักษาศีล เจริญภาวนา (ทำสมาธิ) ถ่อมตนต่อผู้ใหญ่ช่วยทำกิจที่ควร แบ่งความดีให้ผู้อื่น อนุโมทนาส่วนบุญให้ผู้อื่น ฟังธรรม แสดงธรรม ทำความคิดเห็นให้ถูกต้อง และ T = Tourism in Roiet คือ การท่องเที่ยวที่เกิดจากประเพณีบุญผะเหวดซึ่งจังหวัดร้อยเอ็ดมีสถานท่องเที่ยวทั้งทางด้านวัฒนธรรมและวิถีชีวิตทั้ง 20 อำเภอ The objectives were 1) to study the concepts of beliefs in the Boon Phawet tradition, 2) to study the Theravada Buddhist philosophy manifested in the Boon Phawet tradition, and 3) to integrate the beliefs in the Boon Phawet tradition. and 4) to present knowledge about the integration of beliefs that appear in the Boon Phawet tradition according to Theravada Buddhist philosophy to promote tourism in Roi Et Province. By studying and analyzing information from the Tripitaka Mainly related textbooks and document